นวัตกรรม กำจัด ไมโครพลาสติก ในแหล่งน้ำ

กรมส่งเสริมคุณภาพสิ่งแวดล้อม .
03 Aug 2022          33 Views


        

            กองขยะพลาสติกจำนวนมหาศาลที่ลอยอยู่เหนือมหาสมุทรอันกว้างใหญ่ อีกทั้งยังมีขยะพลาสติกบางส่วนที่จมหรือถูกพัดตามกระแสคลื่นไม่ต่างจากสิ่งมีชีวิตในมหาสมุทร ซึ่งพลาสติกย่อยสลายได้ยากตามธรรมชาติ ทำให้ขยะเหล่านี้ไม่สามารถหายไปเองได้ พลาสติกพวกนี้ยังคงอยู่ แต่ทว่า อยู่ในรูปแบบที่ต่างออกไป นั้นคือไมโครพลาสติก” ที่เกิดการผุกร่อนและแตกหัก นอกจากนี้ ยังเกิดจากน้ำทิ้งภาคครัวเรือนและภาคอุตสาหกรรมอีกด้วยจนในที่สุด ไมโครพลาสติก ก็ได้กลายเป็นภัยคุกคามที่ย้อนกลับมาทำลายมนุษย์ที่สร้างมันขึ้นมาเอง ทำให้หลายประเทศตื่นตัวและตระหนักถึงมลพิษในรูปแบบไมโครพลาสติก เป็นผลให้นักวิทยาศาสตร์ต่างๆ ศึกษาวิจัยเกี่ยวกับไมโครพลาสติกในมิติที่หลากหลาย รวมถึงในด้านการกำจัดไมโครพลาสติกออกจากสิ่งแวดล้อมด้วยอย่างงานวิจัยจากมหาวิทยาลัยทาร์ลตัน ในรัฐเท็กซัส ประเทศสหรัฐอเมริกา ที่ค้นพบวิธีการกำจัดไมโคร พลาสติกแบบเป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม ซึ่งเดิมทีหนึ่งในวิธีการกำจัดไมโครพลาสติกคือ การใช้สารเคมีสังเคราะห์ อย่างพอลิอะคริลาไมด์ แต่สารเคมีชนิดนี้เป็นสารอันตราย ถ้าไม่ควบคุมการใช้งานอย่างถูกต้อง อาจมีความเสี่ยงทำให้เกิดอันตรายต่อสุขภาพและสิ่งแวดล้อมได้ แต่ทว่า งานวิจัยนี้ใช้สารสกัดจากพืชแทนการใช้สารเคมีสังเคราะห์โดยสารสกัดที่ใช้เป็นสารตั้งต้นหลักได้มาจาก “กระเจี๊ยบเขียว(Okra)” แล้วนำมาศึกษาความเข้ากันและการใช้งานร่วมกันอย่างมีประสิทธิภาพของสารสกัดจากพืชมีเมือกชนิดอื่นๆ อาทิ ว่านหางจระเข้ กระบองเพชร ลูกซัด (fenugreek) มะขาม และเทียนเกล็ดหอย ซึ่งสกัดเอาสารกลุ่มคาร์โบไฮเดรต อย่างโพลีแซ็กคาไรด์ (poly saccharides) ในน้ำเมือกจากกระเจี๊ยบเขียวและพืชชนิดอื่นๆ โดยได้ขจัดสิ่งปนเปื้อนต่างๆ รวมถึงจุลินทรีย์ในน้ำเมือกออกก่อนทำการสกัด เพื่อให้แน่ใจถึงประสิทธิภาพของโพลีแซ็กคาไรด์ในพืชชนิดต่างๆ และเป็นการขจัดตัวแปรที่อาจทำให้ผลการทดลองคลาดเคลื่อนได้และผลงานวิจัยพบว่า โพลีแซ็กคาไรด์จากพืชที่นำมาทดลองสามารถกำจัดไมโครพลาสติกจากแหล่งน้ำได้ดีกว่าการใช้สารเคมีสังเคราะห์พอลิอะคริลาไมด์ ที่สำคัญหากใช้สารสกัดจากกระเจี๊ยบเขียวร่วมกับสารสกัดจากลูกซัดจะสามารถกำจัดไมโครพลาสติกในแหล่งน้ำทะเลได้ดีที่สุด ในขณะที่ถ้าใช้ร่วมกับสารสกัดจากมะขามจะสามารถกำจัดไมโครพลาสติกในแหล่งน้ำจืดได้ดีที่สุด ดังนั้นการค้นพบนี้จึงเป็นอีกทางเลือกหนึ่งในการกำจัดไมโครพลาสติกและบำบัดแหล่งน้ำต่างๆ ได้อย่างเป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม นอกจากนี้ ยังมีนวัตกรรมอีกหลายอย่างที่คิดค้นขึ้นมาเพื่อใช้กำจัดไมโครพลาสติกได้อย่างเป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม อย่างนวัตกรรม “หุ่นยนต์ปลา (Robofish)” โดยมหาวิทยาลัยเสฉวน ประเทศจีน ที่ได้สร้างโรโบฟิชเล็กจิ๋วสุดน่ารักแต่ประสิทธิภาพเกินร้อยที่ค่อยดึงดูดไมโครพลาสติกรอบๆ ตัวให้ติดเหนียวแน่นไปกับตัวมัน ซึ่งเคล็ดลับอยู่ตรงลำตัวของโรโบฟิชที่ถูกออกแบบมาให้มีขั้วประจุเป็นลบอ่อนๆ กระจายทั่วลำตัว ในขณะที่ไมโครพลาสติกส่วนใหญ่มีประจุเป็นบวก จึงทำให้โรโบฟิชสามารถดึงดูดไมโครพลาสติกได้ ถึงแม้ว่าจะแค่ว่ายผ่านไปก็ตาม ไม่เพียงเท่านี้ โรโบฟิชได้ถูกออกแบบให้พื้นผิวมีลักษณะคล้ายกับมุกของหอยมุก โดยหากทำการส่องด้วยกล้องจุลทรรศน์จะพบว่า มีลักษณะเป็นชั้นเลื่อนคล้ายกำแพงอิฐ ซึ่งส่วนหางของโรโบฟิชจะยิงเลเซอร์ทำให้วัสดุโค้งงอและเกิดการเคลื่อนที่ ซึ่งหากเกิดซ้ำไปซ้ำมาจะทำให้หางของโรโบฟิชสามารถกระพือได้ โดยโรโบฟิชรุ่นปรับปรุงมีขนาดเล็กเพียง 1.3 เซนติเมตร เท่านั้น แต่กลับว่ายน้ำได้ด้วยความเร็ว 2.76 เท่าของอัตราส่วนความยาวร่างกายต่อวินาทีและที่สำคัญ โรโบฟิชยังไม่เป็นอันตรายต่อสิ่งแวดล้อมและสิ่งมีชีวิตด้วย โดยโรโบฟิชใช้แหล่งกำเนิดแสงเป็นพลังในการขับเคลื่อน และมีเซนเซอร์ทำหน้าที่ค่อยหลบสิ่งกีดขวางหรือสิ่งมีชีวิตอื่นๆ แต่หากโดนสัตว์น้ำอื่นๆ กินเข้าโดยบังเอิญ ตัวโรโบฟิชจะสามารถย่อยสลายได้จากปฏิกิริยาของเอนไซม์ในสัตว์น้ำ ดังนั้นจึงถือได้ว่าหุ่นยนต์ปลาสุดน่ารักนี้ไม่เป็นภัยต่อสัตว์อื่น แถมยังช่วยดึงดูดไมโครพลาสติกขนย้ายออกจากทะเลได้ด้วยจากนวัตกรรมและงานวิจัยที่น่าสนใจทั้งสองชิ้นนี้แสดงให้เราเห็นว่า การคิดค้นนวัตกรรมที่ช่วยแก้ปัญหามลพิษสิ่งแวดล้อม สิ่งที่สำคัญนอกจากประสิทธิภาพในการขจัดมลพิษแล้ว ยังต้องไม่ก่อให้เกิดผลกระทบด้านลบต่อสิ่งแวดล้อม สิ่งมีชีวิต และสังคมด้วย แต่สิ่งที่จะช่วยแก้ปัญหาขยะพลาสติกที่ดีที่สุดคงหนีไม่พ้นการลด ละ เลิกการใช้พลาสติกแบบครั้งเดียวทิ้ง ซึ่งสามารถทำได้ง่ายๆ เพียงแค่เปิดใจเริ่มเปลี่ยนทีละนิด ชีวิตและโลกก็จะดีขึ้นอย่างเห็นได้ชัด

เว็บไซต์นี้ใช้คุกกี้

เราใช้คุกกี้เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพ และประสบการณ์ที่ดีในการใช้งานเว็บไซต์ หากคุณยังคงใช้ไซต์นี้ต่อไปหมายความว่าคุณยอมรับข้อกำหนดและเงื่อนไขและนโยบายความเป็นส่วนตัว.

ยอมรับ รายละเอียด